Jenkecy (Kubšicy)

wjes w Hornjej Łužicy

Jenkecy (prjedy tež Jeńkecy;[2] němsce Jenkwitz) su wjes z 359 wobydlerjemi[3] we wuchodźe hornjołužiskeho wokrjesa Budyšin. Słušeja ke Kubšiskej gmejnje a leža mjez 190 a 200 m nad mórskej hładźinu při zwjazkowej dróze 6 w hornjołužiskich honach wuchodnje Budyšina.

Jenkecy
Jenkwitz
gmejna: Kubšicy
zagmejnowanje: 1994
wobydlerstwo: 359 (31. decembra 2016)[1]
přestrjeń: 2,54 km²
wysokosć: 190–200 metrow n.m.hł.
51.17166666666714.487777777778190–200
póstowe čisło: 02627
předwólba: 03591
wotwodźene
słowa:
wobydler/ka:
Jenkečan/-ka
adjektiw:
Jenkečanski
skłonowanje:
Jenkec, Jenkecam, Jenkecy, Jenkecami, w Jenkecach
Pomnik na Monarchowej hórce pola Jenkec

Pomnik na Monarchowej hórce pola Jenkec

GeografijaWobdźěłać

Přez Jenkecy ćeče Wuježčanska woda, přitok Albrechtowki. Susodne wjeski su Cyžecy na sewjeru, Bošecy na sewjerowuchodźe, Kubšicy na wuchodźe, Rabocy na juhozapadźe a Wuricy (dźěl Budyšina) na zapadźe.

Ležownostne mjenaWobdźěłać

Michał Rostok naliči 1887 slědowace serbske ležownostne mjena: Křižeńcy, Kobučki (drje: Kłobučki), Na Sekerach, W Lipinach, Kokulic kerki, W hajach, We wulkich polach, We hłubinach, W brozy, Supč, W cyrkelach, Na pěskach, Na šancy, W hórkach, W murjach, W poplach, W Młynkec dołach, Wokobnišća, W starej drózy, W dubach, W kutach, Pola třoch mostow, Na wisatym, W jabłončcy, Pola ćernikow, Na Miklec, Na dźěłošćach, Weksel łucy, Na Pjekarju, W zahrodkach, Na wjele horach, Pěskowe jamy.[4]

StawiznyWobdźěłać

Prěnje historiske naspomnjenje jako Jankewicz abo Jenkewicz je z lěta 1360[5].

W lěće 1813 wužiwaše so tak mjenowana Monarchowa hórka (215 m) blisko Jenkec wot pruskich a ruskich zwjazkarjow jako wobkedźbowarnja w běhu Bitwy pola Budyšina. Na hórce nadeńdźe so dźensa pomnik za bitwu kaž tež za w Prěnjej swětowej wójnje padłych Jenkečanow.

Jenkecy běchu hač do lěta 1994 samostatna gmejna z wjesnymi dźělemi Wuricami, Rabocami, Torońcu, Zrěšinom, Hruboćicami, Bošecami, Cyžecami a Nadźanecami.

WobydlerstwoWobdźěłać

W lěće 1884 měješe wjes po Mukowej statistice 251 wobydlerjow, z nich 243 Serbow.[6] W lěće 1956 zwěsći Arnošt Černik serbski podźěl wot jenož hišće 23,7 %.[7]

 
Powětrowy wobraz Jenkec a Cyžec (nalěwo) z juhozapada (2019)

ŽórłaWobdźěłać

  1. staw: 31. decembra 2016; Podaća gmejnskeho zarjada Kubšicy
  2. Křesćan Bohuwěr Pful: Łužiski serbski słownik. Maćica Serbska, Budyšin 1866, str. 236 (online).
  3. staw: 31. decembra 2016; Podaća gmejnskeho zarjada Kubšicy
  4. Michał Rostok: Ležownostne mjena. W: ČMS 40 (1887), str. 3–50, tu str. 16 (digitalizat).
  5. Jenkecy w Digitalnym stawizniskim zapisu městnow Sakskeje (němsce)
  6. Ernst Tschernik: Die Entwicklung der sorbischen Bevölkerung. Akademie-Verlag, Berlin 1954, str. 54. → wšě wjeski
  7. Ludwig Elle: Sprachenpolitik in der Lausitz. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 1995, str. 245. [973 wobydlerjow, z nich 189 dorosćenych z aktiwnymi znajomosćemi serbšćiny, 2 z pasiwnymi, 40 serbskich dźěći a młodostnych, 742 bjez znajomosćow] → wšě wjeski

WotkazWobdźěłać

  Commons: Jenkecy – Zběrka wobrazow, widejow a awdiodatajow
Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije