Taras Šewčenko: Rozdźěl mjez wersijomaj

30 bajtow wotstronjenych ,  před 5 lětami
pr.
(pr.)
== Žiwjenje ==
[[Dataja:100_hryvnia_2005_front.jpg|mini|Taras Šewčenko na tuchwilnej ukrainskej bankowce 100 hriwnow]]
Narodźi so jako syn roboćanow, kiž móžeštaj pak čitać a pisać. Hižo jako młodźenc dźěłaše jako pastyr, smědźeše pak připódla tež do šule chodźić. Z jednaće lětami bě Taras syrota a někotre lěta pozdźišo bu wot swojeho kublerja zastajeny jako słužownik. Z nim pućowaše do [[Pólska|Pólskeje]], [[Litawska|Litawskeje]] a Pětrohroda. Jemu so dowoli, so pola Pětrohrodskeho molerja so wukubłać dać. W Pětrohrodźe započa z basnjenjombasnić. Wot lěta 1838 studowaše při Akademiji wuměłstwow a financowaše sej swój studij přez dźěło jako moler.
 
Přez wjacore jězby do ukrainskeje domizny sta so Šewčenko dźeń a wjace z ukrainskim romantikarjom, kiž rebelowaše přećiwo ruskej wyšnosći. W lěće 1847 bu z Ukrainy wuhnaty a jemu so basniske skutkowanje zakaza. Wot 1850 do 1857 bě samo w twjerdźiznje Nowopetrowsk při [[Kaspiske morjo|Kaspiskim morju]] (dźensa [[Fort Šewčenko]] w [[Kazachstan]]je) zajaty. Tež tam nastachu pak basnje a mólby, kotrež so přez přećelow wozjewichu resp. předachu.
 
Po wuswobodźenju w lěće 1857 bydleše hišće štyri lěta pod krutym dohladowanjom w Pětrohrodźe. W měrcu 1861 zemrě w kruhu přećelow na [[angina pectoris]] a bu 8. meje w [[Kaniw]]je wysoko nad [[Dnjepr]]om pochowany, kaž bě sej přał w swojej basni ''Zapowit''. Dźensa nadeńdźe so na tutym městnje wopomnišćo.
Na Ukrainje płaći Šewčenko jako najwuznamniša historiska a literarna wosobina. Při politiskich manifestacijach kaž na přikład za čas [[Oranžojta rewolucija|Oranžojteje rewolucije]] lěta 2004 kaž tež na [[Euromaidan]]je so jeho basnje přeco znowa recitowachu.
 
Na Ukrainje su wjace hač 800 dróhow a naměstow a něhdźe 350 sydlišćow po nim pomjenowane, nimo toho wobstejasu na swěće cyłkownje 1384 pomnikow a wopomnišćow w 35 krajach, z nich 1256 na Ukrainje.<ref>[http://icaci.org/files/documents/ICC_proceedings/ICC2015/papers/9/160.html Historical and biographical atlas of Taras Shevchenko] - Mjezynarodny zjězd kartografow Rio de Janeiro w awgusće 2015.</ref>
Tež najstarša wědomostna organizacija Ukrainy, ''Wědomostna towaršnosć Šewčenko'', najwuznamniša [[Kijew]]ska uniwersita a najwyše myto Ukrainy su po nim pomjenowane.
 
Anonymny wužiwar
Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije